Tolhuis

Dit voormalig tolhuisje werd in 1827 gebouwd op de hoek van de Soestdijkseweg en de Groenekanseweg. Het lag toen aan de westkant van de Soestdijkseweg op het terrein dat nu bij serviceflat de Akker behoort. De kaart uit 1902 laat ons die situatie zien.

KB_TEN_Register_Tolhuis_1
De Bilt, Tolhuis (1902), Oude locatie

Op de foto uit 1993 zien we het tolhuis gelegen op de huidige locatie, aan de oostkant van de Soestdijkseweg Zuid en links van de Visserssteeg, die in het verlengde van de Groenekanseweg het bos in gaat. (Zie Dorpsgezichten/Groenekanseweg en Zorgcentra/de Akker).

Het tolhuis moest verplaatst worden in verband met verbreding van de Soestdijkseweg. Bij de afbraak in 1960 en de herbouw is veel oorspronkelijk materiaal verloren gegaan. Het is echter nog het enig overgebleven tolhuis in De Bilt. Het heeft tot 1 januari 1929 als tolhuis dienst gedaan. Toen werd de tol opgeheven. Het tolhuis is tegenwoordig als woning in gebruik.

Het gepleisterde huis heeft een T-vormige plattegrond en één bouwlaag. Onder het overhangend zadeldak bevond zich vroeger de hoofdingang (zie afbeelding uit 1902). De ingang is nu aan de achterzijde.

KB_TEN_Register_Tolhuis_2
De Bilt, Soestdijkseweg 98 (1993), Foto: Hans Haan

De opvallende houten schulplijst onder de dakovertrek is kenmerkend voor landelijke gebouwen die in de 19e eeuw gerealiseerd werden. Ook het pleisterwerk en de overstekende rieten kap zijn kenmerkend voor die bouwperiode.